Khoahocthoidai.vn

Chuyện về những người thầm lặng tìm mộ đồng đội

15:08 | 18/08/2017

Chuyện về những người thầm lặng tìm mộ đồng đội
Chiến tranh đã lùi xa, đất nước hòa bình từng ngày đổi mới và phát triển, đời sống nhân dân ngày được nâng cao. Trong cuộc sống bình yên ngày hôm nay vẫn còn đó rất nhiều hài cốt liệt sỹ nằm sâu dưới lòng đất mẹ. Đảng, Nhà nước, nhiều tổ chức, cá nhân và nhân dân trong cả nước vẫn miệt mài đi tìm và quy tập những người con ưu tú đã hy sinh thân mình vì nền độc lập dân tộc về với gia đình, người thân. Trong số ấy không thể không kể đến “Đội Cựu chiến binh huyện Bù Đăng tình nguyện đi tìm mộ đồng đội”.

Lòng nhiệt huyết của những cựu chiến binh đi tìm đồng đội

Được sự giới thiệu của lãnh đạo Hội Cựu chiến binh huyện Bù Đăng, chúng tôi tìm về thôn Sơn Hiệp, xã Thọ Sơn gặp người thương binh Vũ Đình Luật (SN 1953). Ông Luật có người anh (con bác ruột) Vũ Thế Truyền, chưa tìm được hài cốt. Mỗi lần nghĩ đến anh, ông Luật nói “cứ như dao cắt vào từng khúc ruột”. Hành trình tìm kiếm anh họ của ông Luật không ít lần bị các “nhà ngoại cảm” lừa mất tiền mất thời gian công sức.

Câu chuyện tìm mộ người anh họ tưởng chừng rơi vào bế tắc, bất ngờ đến 2011, niềm hy vọng chợt đến. Qua nguồn tin, ông liên lạc với Sư đoàn 5 mới biết thông tin về phần mộ của liệt sỹ Truyền hy sinh tại xã Thạch Phú, huyện Cai Lậy, tỉnh Tiền Giang và đã được quy tập tại Nghĩa trang liệt sỹ địa phương. Vì lý do chiến tranh, việc quy tập không xác định rõ tên tuổi nên chỉ để là mộ vô danh.

Trong hành trình tìm kiếm anh mình, ông Luật gặp nhiều thân nhân đi tìm mộ liệt sỹ. Từ đây, một ý định nhân văn hình thành trong đầu người cựu chiến binh, đó là thành lập một đội đi tìm mộ liệt sỹ. Nói là làm, đội tự nguyện được thành lập sau đó không lâu vào năm 2012. “Ban đầu chỉ vỏn vẹn 5 người cựu chiến binh đều thuộc xã Thọ Sơn. Sau đó, chúng tôi làm tờ trình gửi lên Hội Cựu chiến binh tỉnh Bình Phước. Việc làm của chúng tôi rất được lãnh đạo Hội hoan nghênh và ủng hộ” - ông Luật nói.

Cũng từ đó, qua nhiều kênh thông tin, mỗi lần nghe nơi đâu có mộ liệt sỹ là họ có mặt. Mỗi chuyến đi thường kéo dài có khi cả tháng ròng với nhiều chi phí tốn kém. Trong khi đó, cuộc sống của các thành viên còn nhiều khó khăn. Nhưng điều đó không làm sờn lòng sự quyết tâm và lòng nhiệt huyết của những cựu binh đã từng vào sinh ra tử.

Trong chuyến xa nhà vào năm 2013 lên huyện Tây Sơn (Bình Định), tổ tình nguyện đã ghi chiến công đầu tiên. Sau nhiều ngày tìm kiếm, tổ được người dân báo tin tại xã Bình Nghi, huyện Tây Sơn có một nghĩa địa nghi có hài cốt liệt sĩ. Tin báo này khiến các thành viên mừng rỡ vô cùng, họ lập tức thông báo đến cơ quan chức năng của tỉnh Bình Định. Ghi nhận tinh thần của đội, cơ quan chức năng đã tiến hành khai quật khu nghĩa địa và phát hiện 74 hài cốt. Qua nhiều bước kiểm tra, xác định đây chính là phần mộ của các liệt sỹ đã hy sinh trong kháng chiến chống Mỹ. Sau đó, được quy tập tại Nghĩa trang liệt sỹ tỉnh Bình Định.

Sau lần ấy, khí thế của tổ được đẩy lên cao, họ trở lại Bình Phước phối hợp với cơ quan chức năng tiếp tục cuộc hành trình đặc biệt này. Đến năm 2014, tổ cùng Đội K72 (Bộ CHQS Bình Phước) đã tìm được 22 hài cốt liệt sỹ tại ấp Cần Lê, thuộc xã Lộc Thịnh, huyện Lộc Ninh. Ông Luật phấn khởi nói: “Cho đến nay, chúng tôi phối hợp với các cơ quan chức năng tìm kiếm được 116 hài cốt liệt sỹ, giúp 53 gia đình tìm kiếm thân nhân là liệt sỹ. Các phần mộ đều có xương cốt, di vật đầy đủ. Đó là bằng chứng hùng hồn để chứng minh đây là những người lính đã đổ máu xương, ngã xuống cho mùa xuân của Tổ quốc. Các anh đều được quy tập về Nghĩa trang liệt sỹ tỉnh Bình Phước”.

Không giấu được cảm xúc dâng trào mỗi lần tìm thấy những phần mộ của đồng đội đã ngã xuống trong nhiều thập kỷ qua, ông Nguyễn Văn Bưởi - một cựu chiến binh là thành viên trong tổ, nói: “Dù vượt đường xa hàng trăm, hàng ngàn dặm đầy vất vả và gian lao, nhưng chúng tôi rất hạnh phúc mỗi khi tìm thấy được những người đồng chí của mình dù là vô danh. Mỗi lần như thế tôi lại nhớ về những ngày kề vai, sát cánh với những đồng đội chiến đấu trên chiến trường”.

Đội tự nguyện tìm mộ liệt sỹ huyện Bù Đăng, tỉnh Bình Phước phối hợp với một số đoàn cựu chiến binh tỉnh khác đưa hài cốt của liệt sỹ về nơi an nghỉ
Đội tự nguyện tìm mộ liệt sỹ huyện Bù Đăng, tỉnh Bình Phước phối hợp với một số đoàn cựu chiến binh tỉnh khác đưa hài cốt của liệt sỹ về nơi an nghỉ

Những chặng đường gian nan…

Để có được những thành tích trên không hề đơn giản. Theo ông Luật đó là cả một hành trình dài, qua nhiều quá trình, công đoạn của toàn đội. Trước hết, đoàn tình nguyện đã xây dựng đội ngũ cộng tác viên rộng khắp cả nước. Đến nay đã có 156 cộng tác viên đủ lứa tuổi, nghề nghiệp. Do hoạt động của đoàn mở rộng với tư tưởng tích cực luôn cầu thị và có mục đích đúng đắn, hiệu quả, nên nhận được sự  động viên của đông đảo các tầng lớp nhân dân.

Ông Luật cho biết thêm, khi tiếp nhận được thông tin về liệt sỹ, đoàn phải phối hợp với các cơ quan chức năng chuẩn bị hành trang lên đường đến nơi để khảo sát, khai quật rồi thẩm định. Những hài cốt không kèm theo di vật để chứng minh thì không được coi là mộ liệt sỹ. Di vật được coi là bằng chứng thường là cúc áo, súng đạn, dép râu, thắt lưng và các trang thiết bị của bộ đội mình chuyên dùng…

Tại sân bay Phước Bình, thị xã Phước Long, người dân phát hiện một ngôi mộ vô danh. Sau đó, ngôi mộ này được di chuyển đi một nơi khác để chôn cất. Nắm được thông tin này, năm 2014 đoàn đã phối hợp với cơ quan chức năng khai quật để xác minh thông tin. Cùng với việc phát hiện hài cốt khi chôn có dép râu, tiếp tục thẩm định nhiều nguồn tài liệu khẳng định đây là mộ liệt sỹ. Sau đó quy tập về Nghĩa trang liệt sỹ, trả lại tên gọi cho người lính đã hy sinh. Theo ông Luật, hiện nay đoàn phối hợp với cơ quan chức năng đang thẩm định một ngôi mộ vô danh được chôn cất tại xã Long Hà, huyện Phú Riềng.

“Việc làm trên của chúng tôi là để những người lính đã hy sinh vì nền độc lập không bị thiệt thòi. Vì vậy, khi thẩm định, đánh giá phải cực kỳ cẩn thận, chắc chắn bằng nguồn tài liệu chính xác, khoa học, độ tin cậy tuyệt đối, truy đến cùng nguồn gốc của các hài cốt. Tuyệt đối không để xảy ra sự nhầm lẫn” - ông Luật chắc lời.

 

Nhờ có hậu phương vững chắc…

Qua gần 5 năm ra đời và trưởng thành, xuất phát từ tổ 5 người, nay đã lên tới 35 cán bộ và đội viên, cùng hàng trăm cộng tác viên trên mọi miền tổ quốc. Cũng từ một nhóm người tự phát đến nay trở thành “Đoàn cựu chiến binh tình nguyện tìm kiếm thông tin liệt sỹ tỉnh Bình Phước”, được cơ quan chức năng công nhận.

Trách nhiệm ngày càng lớn hơn, sự quyết tâm của mọi người lại càng cao khi may mắn có sự ủng hộ của hậu phương vững chắc. Đó là những người chị, người mẹ, người vợ trong gia đình - những người từng trải qua đau thương và mất mát trong chiến tranh. Họ tiếp thêm niềm tin và sức mạnh cho những người cựu binh lên đường vì việc nghĩa với đồng đội.

Ông Vũ Đình Luật (thứ nhất từ trái sang) và đồng đội trong một chuyến tìm mộ liệt sỹ
Ông Vũ Đình Luật (thứ nhất từ trái sang) và đồng đội trong một chuyến tìm mộ liệt sỹ

Tâm sự với chúng tôi, bà Mai Thị Ẩn (vợ ông Luật) cho hay: “Những chuyến đi của ông ấy và đồng đội cứ kéo dài nhưng trong tổ đều tự túc hết chứ không có nguồn lực nào giúp đỡ. Gia đình còn nhiều khó khăn trong cuộc sống nhưng vẫn chắt bóp để ông ấy lên đường. Tôi sinh ra trong gia đình liệt sỹ, thấu hiểu sự khó khăn của những thân nhân liệt sỹ khác. Việc làm của ông ấy có ích cho xã hội nên dù thế nào mẹ con tôi cũng ủng hộ”.

Những cựu chiến binh trong đoàn cho biết, tình nguyện xuất phát từ cái tâm, không tiền, không bạc, không cần nhận bất cứ gì. Cuộc đời họ là những chuyến đi như vậy, đã dấn thân thì không khiên cưỡng. Có những chuyến đi vài ngày, có khi cả tháng ròng. Họ âm thầm ngồi lại bàn bạc, rồi tự gom tiền thay phiên nhau đi tìm đồng đội. Niềm vui lớn nhất là mỗi khi có liệt sỹ về quê, họ tập hợp cả đoàn lại để đưa tiễn. Ngoài ra, còn hỗ trợ chỗ ăn ở cho các gia đình liệt sỹ trong những ngày đi tìm thân nhân. Họ - những con người thầm lặng như ông Luật, ông Bưởi và những người đồng đội khác có tấm lòng đáng quý biết bao. Câu chuyện về hành trình tìm đồng đội của các anh cứ hiện lên như không có hồi kết. 

In bản tin

Các bài cũ hơn: