Khoahocthoidai.vn

Canh tác tiêu theo hướng bền vững

16:19 | 10/10/2016

Canh tác tiêu theo hướng bền vững
(KHTĐ) - Hiện hầu hết người trồng tiêu ở tỉnh Bình Phước đều canh tác theo phương pháp truyền thống, hiệu quả kinh tế không cao, khả năng chống chịu sâu bệnh kém. Ngoài ra, nhiều nhà vườn còn lạm dụng thuốc bảo vệ thực vật quá nhiều khiến cho vườn tiêu ngày càng suy kiệt và giảm dần năng suất. 

Để vườn tiêu phát triển bền vững, các chuyên gia ngành nông nghiệp khuyến cáo người nông dân cần canh tác theo hướng hữu cơ an toàn, trong đó, trồng lạc dại kết hợp bón phân hữu cơ và đầu tư hệ thống tưới tiết kiệm là một giải pháp hữu hiệu.

Canh tác tiêu theo hướng bền vững

Bình Phước hiện có hơn 14.000 ha hồ tiêu, chiếm tỷ lệ lớn nhất tổng diện tích cả nước. Hàng năm, Bình Phước cung cấp ra thị trường hơn 95% sản lượng xuất khẩu. Tuy nhiên từ trước tới nay, nông dân trồng tiêu có thói quen bón phân hóa học nhằm đạt hiệu quả cao nhưng không biết cách làm này đang hại chết cây tiêu, bởi môi trường đất bị hủy hoại dần và ngày càng xấu đi.

Theo các chuyên gia trong ngành nông nghiệp, để cây tiêu phát triển bền vững và hiệu quả lâu dài trước hết bà con bón phân hữu cơ (trâu, bò, heo, gà...), bởi trong đó có nhiều nguyên tố vi lượng, khoáng chất như: canxi, magiê, lưu huỳnh... giúp cải tạo môi trường sống trong đất, làm hệ sinh thái trong đất phát triển phong phú hơn. Các loại sinh vật trong đất nhờ đó cũng phát triển mạnh, nhất là giun đất, nấm, vi khuẩn có lợi. Mặt khác, các sinh vật phân hủy xác chết động thực vật làm cho đất tơi, xốp, đồng thời sản sinh ra các enzym làm tốt đất. Đặc biệt trong phân hữu cơ có một số nấm có tác dụng tấn công các nhóm nấm có hại cho cây tiêu như nấm Trichodesma, loại nấm này chuyên ăn nấm Phytopthora (tác nhân gây ra bệnh chết nhanh ở cây tiêu).

Bón phân hữu cơ kết hơn trồng lạc dại và đầu tư hệ thống tưới tiết kiệm sẽ giúp cho cây tiêu phát triển bền vững, lâu dài

Bên cạnh đó, kết hợp đầu tư hệ thống tưới nước nhỏ giọt và trồng lạc dại để cây tiêu phát triển tốt đạt năng suất cao. Ưu điểm của hệ thống là tiết kiệm nước, giúp nước thấm từ từ vào gốc cây, lại dễ áp dụng, vận hành, điều chỉnh lượng nước đều cho cây ở các địa hình khác nhau trong cùng một vườn và tốn ít nhân công. Mỗi lần vận hành máy bơm tùy địa hình tưới được từ 70-100 nọc tiêu trong vòng 1 giờ, sau 3-4 ngày tùy thời tiết mới tưới lại. Đặc biệt khi bón phân cho cây, phân được dẫn đến từng gốc đúng liều lượng định sẵn, bảo đảm độ đồng đều và hạn chế thất thoát. Đầu tư cho hệ thống nhỏ giọt chỉ tốn khoảng từ 15 - 20 triệu đồng/ha, tùy chất lượng từng loại vật tư và thời gian áp dụng trên 10 năm.

Đối với trồng cây lạc dại mang lại nhiều hữu ích cho vườn tiêu. Lạc dại dễ trồng, sức sống cao, chi phí thấp, tái sinh nhanh, giữ ẩm tốt, chống xói mòn. Lạc dại thuộc cây họ đậu có khả năng cố định nitơ nên làm tăng độ phì nhiêu cho đất. Độ ẩm của đất có thảm lạc dại luôn cao hơn so với đất trống từ 10-50% tùy thuộc vào độ dày của thảm che phủ và điều kiện đất đai, vì thế tiết kiệm nước tưới. Trồng lạc dại giúp hệ sinh thái côn trùng như giun, dế phát triển, ngày đêm cày xới, “chế biến” lá mục giúp đất thêm tơi xốp. Đặc biệt, cây lạc dại không cạnh tranh dinh dưỡng với cây tiêu mà ngược lại, 1 ha cây lạc dại hằng năm còn tổng hợp khoảng 400kg đạm bổ sung nguồn dinh dưỡng cho đất. Vào mùa khô, cây lạc dại giữ độ ẩm cho đất, tiết kiệm khoảng 30% lượng nước tưới và số lần tưới nước cho cây tiêu.

Hiệu quả từ trồng tiêu an toàn

Hiện nay một số hộ trồng tiêu trên địa bàn tỉnh Bình Phước đã chuyển sang canh tác theo hướng bền vững, lâu dài và bước đầu cho kết quả khả quan. Tiểu biểu, ông Lê Dục ở xã Thuận Phú, huyện Đồng Phú cho biết, để cây tiêu phát triển tốt và bền vững gia đình ông đã bón phân hữu cơ kết hợp hệ thống tưới nước nhỏ giọt và trồng lạc dại. Nhờ cách làm mới này, vườn tiêu 2 ha hơn 1 năm tuổi của gia đình luôn xanh tốt và không có dấu hiệu bị bệnh.  

Nhờ canh tác theo hướng bền vững nên vườn tiêu hơn 1 năm tuổi của ông Lê Dục phát triển tốt, ít bị sâu bệnh

Tương tự, ông Nguyễn Duy Khải ở xã Phú Riềng, huyện Phú Riềng cho biết, nhờ cách làm này mà 2 ha tiêu của gia đình luôn phát triển tốt, năng suất cao tăng theo từng năm. Việc đầu tư hệ thống tưới tiết kiệm và trồng lạc dại còn giúp gia đình ông giảm được chi phí cũng như tăng hiệu quả sử dụng phân bón.

“Trước đây mỗi lần bón phân cho cây tiêu, tôi thường bón phân trên bề mặt gốc cây, sau đó dùng vòi tưới nên phân không ngấm sâu, một lượng lớn phân theo nước thất thoát. Đồng thời, việc tưới nước bằng tay dễ làm xói mòn bộ rễ cây tiêu nên làm tiêu mất sức, năng suất giảm. Với cách làm mới này, phân bón sau khi được hòa tan vào nước được bình áp lực hút ngược, sau đó theo hệ thống đường ống đến từng gốc cây trong vườn. Nhờ đó tận dụng được tối đa lượng phân bón, hiệu quả cũng được nâng cao. Không những thế, tôi còn kết hợp bón phân hữu cơ để cây tiêu phát triển lâu dài. Hiện gia đình có 1 ha tiêu, mỗi năm cho thu nhập hơn 500 triệu đồng” - ông Khải nói.

In bản tin

Các bài mới:

Các bài cũ hơn: